Pięć podstawowych faktów o WOT
Zanim przejdziemy do szczegółów organizacyjnych, warto uporządkować podstawowe fakty, które często są znane tylko fragmentarycznie.
Piąty rodzaj Sił Zbrojnych, powołany w 2016 roku
Wojska Obrony Terytorialnej zostały formalnie powołane w 2016 roku jako piąty, obok Wojsk Lądowych, Marynarki Wojennej, Sił Powietrznych i Wojsk Specjalnych, rodzaj Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.
Idea formacji terytorialnej nawiązuje do modeli obronnych stosowanych w kilku innych krajach europejskich – koncepcji uzupełnienia wojsk zawodowych formacją opartą w dużej mierze na żołnierzach służących rotacyjnie, blisko miejsca zamieszkania.
Struktura oparta na brygadach regionalnych
WOT jest zorganizowane w brygady przypisane geograficznie do poszczególnych regionów kraju – założenie takiej struktury polega na tym, że jednostka stacjonująca blisko danego terenu lepiej zna lokalną specyfikę i szybciej może reagować na sytuacje kryzysowe w swoim regionie.
Model służby rotacyjnej, nie tylko zawodowej
W odróżnieniu od wojsk operacyjnych, znaczna część żołnierzy WOT pełni służbę w systemie rotacyjnym – łącząc obowiązki wojskowe z cywilnym zatrudnieniem lub nauką, co jest jedną z podstawowych cech odróżniających ten rodzaj sił zbrojnych od jednostek w pełni zawodowych.
Rola w reagowaniu kryzysowym
Poza zadaniami stricte obronnymi, formacje tego typu w Polsce i innych krajach europejskich bywają angażowane we wsparcie podczas klęsk żywiołowych – powodzi, długotrwałych zjawisk pogodowych czy sytuacji wymagających szybkiej mobilizacji dodatkowych zasobów ludzkich.
Miejsce w szerszej doktrynie obronnej
Koncepcja obrony terytorialnej wpisuje się w szerszą doktrynę tzw. obrony totalnej, znaną również z krajów nordyckich i bałtyckich – zakłada ona, że zdolność obronna państwa opiera się nie tylko na wojskach zawodowych, ale też na szerokim zaangażowaniu społeczeństwa w system bezpieczeństwa narodowego.
